Η Φωτεινή Μπαξεβάνη μίλησε με συγκίνηση και βαθύ σεβασμό για την παράσταση «Η Κυρά της Ρω» του Γιάννη Σκαραγκά, έναν θεατρικό μονόλογο αφιερωμένο σε μία από τις πιο εμβληματικές μορφές της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Πρόκειται για τη Δέσποινα Αχλαδιώτη, τη γυναίκα που έζησε για δεκαετίες στη μικρή βραχονησίδα Ρω, απέναντι από το Καστελόριζο, και που κάθε μέρα ύψωνε την ελληνική σημαία, μετατρέποντας την απλή καθημερινή της πράξη σε διαχρονικό σύμβολο πίστης, αντοχής και αγάπης για την πατρίδα.
Η παράσταση παρουσιάζεται αυτή την περίοδο στην Αθήνα, στο θέατρο ΦΙΛΙΠ, έχοντας πίσω της μια μακρά και εντυπωσιακή πορεία. Από το 2017 έως σήμερα, ο μονόλογος έχει ταξιδέψει σε ολόκληρη την Ελλάδα, έχει παρουσιαστεί στο ίδιο το Καστελόριζο, αλλά και σε χώρες του εξωτερικού, όπως η Γερμανία, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Αυστραλία και η Κύπρος. Η ιστορία της Κυράς της Ρω φαίνεται πως ξεπερνά τα σύνορα και αγγίζει ανθρώπους κάθε ηλικίας και εθνικότητας, γιατί μιλά για πανανθρώπινες αξίες.
Η ζωή της Δέσποινας Αχλαδιώτη ξεκίνησε να χαράσσεται διαφορετικά από μια πράξη αγάπης. Ερωτεύτηκε τον βοσκό Κωστή Αχλαδιώτη, έναν άνδρα φτωχό, που εργαζόταν για τον πατέρα της. Οι γονείς της δεν ενέκριναν τη σχέση, όμως εκείνη τόλμησε να πάει κόντρα στις κοινωνικές επιταγές της εποχής. Μαζί με τον αγαπημένο της έφυγαν και εγκαταστάθηκαν στη βραχονησίδα Ρω, όπου έχτισαν το μικρό τους σπίτι και δημιούργησαν τον δικό τους κόσμο, μακριά από όλους.
Ο έρωτάς τους ήταν βαθύς και αληθινός, όμως η ζωή δεν τους χάρισε εύκολες στιγμές. Μετά από χρόνια απομόνωσης και σκληρών συνθηκών, ο σύζυγός της αρρώστησε βαριά. Η Δέσποινα προσπάθησε να τον σώσει, τον έβαλε στη βάρκα και ξεκίνησε να τον μεταφέρει με κουπιά, μέσα σε άσχημο καιρό. Δεν τα κατάφερε. Ο Κωστής πέθανε στη διαδρομή, αφήνοντάς τη μόνη στο νησί. Παρ’ όλα αυτά, εκείνη δεν εγκατέλειψε ποτέ τη Ρω.
Ακόμα και κατά τη διάρκεια του πολέμου, όταν το Καστελόριζο βομβαρδιζόταν, η Δέσποινα παρέμεινε στη βραχονησίδα, με ακλόνητη πίστη και απίστευτη ψυχική δύναμη. Πήρε μάλιστα μαζί της και τη μητέρα της για να τη φροντίζει, ενώ τα αδέλφια της είχαν ήδη φύγει μετανάστες στην Αμερική και την Αυστραλία. Δεν απέκτησε ποτέ παιδιά, όμως η ζωή της έγινε παράδειγμα και σημείο αναφοράς για γενιές ολόκληρες.
Η Φωτεινή Μπαξεβάνη εξηγεί ότι είναι αδύνατο να μη νιώσει κανείς βαθιά σύνδεση με αυτή τη γυναίκα. Στην παράσταση αγγίζονται θέματα όπως ο έρωτας, η οικογένεια, η φιλία, η πατρίδα και η γυναικεία δύναμη. Η Κυρά της Ρω δεν επιδίωξε ποτέ να γίνει ηρωίδα. Μέσα από την απλή, καθημερινή της ζωή και τις πράξεις της, άλλαξε τον τρόπο που οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται την έννοια της προσφοράς και της αγάπης για τον τόπο τους. Κάθε πρωί, υψώνοντας τη σημαία, γινόταν μια σταθερή παρουσία στον χάρτη και στα σύνορα της χώρας.
Η ιστορία της είναι απολύτως αληθινή και γι’ αυτό αγγίζει τόσο βαθιά τους θεατές. Η ίδια έμεινε μέχρι το τέλος εκεί όπου αγάπησε, εκεί όπου έζησε και πάλεψε. Για τη Φωτεινή Μπαξεβάνη, η Δέσποινα Αχλαδιώτη ήταν πάνω απ’ όλα μια γυναίκα που αγάπησε πολύ, με πάθος και αφοσίωση. Η ζωή της αποτελεί ένα δυνατό μήνυμα για τη θέληση του ανθρώπου να σταθεί όρθιος και να δημιουργήσει τον δικό του κόσμο, ακόμη και στις πιο δύσκολες συνθήκες.
Η παράσταση διανύει πλέον τον ένατο χρόνο της και συνεχίζει να συγκινεί, αποδεικνύοντας πως η Κυρά της Ρω δεν αφορά μόνο την ελληνική ιστορία, αλλά τη δύναμη της ανθρώπινης ψυχής σε παγκόσμιο επίπεδο. Είναι μια ηρωίδα προς μίμηση, όχι γιατί επιδίωξε τη δόξα, αλλά γιατί έζησε με αλήθεια, αγάπη και ακατάβλητο κουράγιο.
